🔰 InfoFi — Mô hình “Kiếm tiền từ thông tin” và câu chuyện X (Twitter) cấm InfoFi:
Trong vài năm gần đây, một mô hình mới nổi trong không gian Web3 và mạng xã hội đã thu hút rất nhiều sự chú ý: InfoFi và phiên bản nổi bật nhất của nó là Yaps-to-Earn. Tuy nhiên, gần đây mạng xã hội X (trước đây là Twitter) đã đưa ra quyết định hạn chế hoặc cấm mô hình này. Vậy InfoFi là gì? Nó hoạt động như thế nào? Tại sao X lại cấm? Và điều này sẽ ảnh hưởng ra sao?
🧠 1. InfoFi là gì?
InfoFi (Information Finance) là một mô hình kết hợp giữa mạng xã hội, tài chính phi tập trung (DeFi) và token kinh tế, theo đó:
Thông tin — sự chú ý — tương tác xã hội được quy đổi thành giá trị tài chính.
Trong mô hình này, người dùng tạo nội dung, tương tác, đăng bài… và được trả token hoặc phần thưởng khác dựa trên đóng góp của họ.
🔹 Yaps-to-Earn là gì?
Đây là một ví dụ điển hình của InfoFi.
“Yaps” ám chỉ những hành vi trên mạng xã hội như tweet, reply, retweet, like, bình luận, tạo trend…
Người dùng được trả token (reward) khi họ hoàn thành những hoạt động này (thường là theo tiêu chí của dự án web3 nào đó).
Tóm lại:
Yaps-to-Earn = Tương tác xã hội để kiếm token.
⚙️ 2. Cách hoạt động của InfoFi:
InfoFi nhìn qua khá đơn giản, nhưng phía sau là một hệ thống phức tạp kết hợp API, dữ liệu, blockchain và incentive economics. Quy trình cơ bản gồm:
🔹 1) Task & Reward:
Một dự án InfoFi đưa ra “nhiệm vụ”:
Đăng tweet kèm hashtag
Reply về một chủ đề
Tương tác với nội dung nhất định
Chia sẻ link
🔹 2) Thu thập dữ liệu bằng API:
Các tools/ apps sử dụng Twitter API để:
Fetch tweet
Validate nội dung
Đọc metadata
Kiểm tra engagement
=> Nhằm xác định người dùng đã hoàn thành nhiệm vụ thật hay không.
🔹 3) Đánh giá & chấm điểm:
Các hệ thống này xét:
Nội dung có phù hợp không?
Có phải bot không?
Có tương tác thật không?
Sau đó sẽ:
Assigned score
Xác định reward
🔹 4) Trả thưởng Token:
Khi điều kiện đủ:
Token được trả trực tiếp vào ví
Hoặc tích lũy điểm để đổi thưởng
🔹 5) On-chain / Off-chain:
Một số nền tảng ghi nhận dữ liệu:
Trên blockchain (on-chain)
Hoặc trên server riêng (off-chain)
=> Cái nào nhanh hơn, rẻ hơn, tùy dự án
⚠️ 3. Tại sao X (Twitter) cấm InfoFi?
Dưới đây là các lý do chính:
🔥 3.1 Spam, bot & nội dung kém chất lượng
Mô hình “khuyến khích trả token cho mỗi hành động social” dẫn đến:
Người dùng hoặc bot tạo cực nhiều reply, tweet vô nghĩa
AI + GPT auto generate nội dung spam
X feed đầy những bình luận rác, trống rỗng
X users bắt đầu phàn nàn, UX xấu đi nhanh chóng.
Điều này làm giảm giá trị của nền tảng như nơi để chia sẻ thông tin chất lượng, và biến nó thành công trường “post để kiếm tiền” thay vì social để kết nối.
🔥 3.2 Lợi dụng API để farm scale lớn:
Các dự án Yaps-to-Earn thường:
Tạo bot farm account
Dùng automation crawl API
Spam tweet để kiếm token
Điều này tạo tải lớn cho nền tảng, làm:
API bị tải quá mức
Người dùng thật bị ảnh hưởng
X mất kiểm soát nội dung
🔥 3.3 Giảm giá trị social interaction chân thật:
Vì InfoFi:
Incentive trả token = làm hành vi giả
Nhiều comment chỉ để lấy token chứ không có giá trị
→ Điều này ảnh hưởng lâu dài tới cộng đồng.
X vốn muốn giữ:
Tương tác tự nhiên
Nội dung có giá trị
Không quá thương mại hóa
Cho nên họ đẩy lùi những use cases này.
📉 4. Ảnh hưởng của Yaps-to-Earn đến quyết định của X:
Mô hình Reward-for-posting đã trực tiếp gây ra:
✅ 4.1 Giảm chất lượng nội dung:
Thay vì:
Chia sẻ insight
Bình luận hữu ích
Xu hướng trước sau sẽ là:
“Đăng cái gì cũng được tiền”
Dùng AI tạo hàng loạt nội dung
Engagement chỉ để ăn token
→ Feed mạng xã hội nhanh chóng trở thành “mỏ token” chứ không phải nền tảng trao đổi xã hội.
✅ 4.2 Gia tăng bot, spam:
Khi reward gắn với post:
Bot farm account
Auto-comment
Auto-reply
Điều này khiến:
Người dùng thật rời đi
Tin spam tăng
UX tệ hơn
→ X không muốn platform bị biến thành dịch vụ spam.
✅ 4.3 Lạm dụng API để scale:
Các dự án tích cực dùng API X:
Để validate nhiệm vụ
Để lấy dữ liệu
Để build các tool tự động
→ X có quyền kiểm soát API
→ Khi abuse, API có thể bị revoke
X nói rõ: “We will no longer allow apps that reward users for posting on X.”
“Chúng tôi đã revoke API access từ những apps này…”
→ Rõ ràng X đang trả API access cho các công cụ InfoFi.